Эчкечелек - сәламәтлекнең дошманы

7–13 сентябрьдә Русия Сәламәтлек саклау министрлыгы алкоголь куллануны һәм аның белән бәйле үлем һәм авыру очракларын киметү атналыгын игълан итте.

 — Без барыбыз да суррогат алкоголь дигән төшенчәне ишетеп беләбез. Болар — эчке куллану өчен каралмаган төрле сыеклыклар: одеколоннар, лосьоннар, тониклар, пыяла чистарткычлар кебек техник сыеклыклар, антифриз һәм башкалар. Иң куркыныч суррогатлар арасында — метил спирты, этиленгликоль. Ни кызганыч, аларны исерткеч эчемлекләр урынына куллана торган кешеләр бар, — дип сөйләде психиатр-нарколог Татьяна Старостина.

Ул ассызыклаганча, алкоголь белән агулану — кыска вакыт эчендә зур дозада спиртлы эчемлекләр кабул итүнең авыр, еш кына үлемгә китерүче нәтиҗәсе. Канда күп микъдарда алкоголь косуга, сулыш алу һәм йөрәк ритмы бозылуга китерә, авыр очракларда комага һәм хәтта үлемгә китерергә мөмкин.

Белгеч сүзләренә караганда, агулануның иң еш очрый торган төре — метил спирты яки метанол нигезендә сыеклыклар куллану. Үлемгә китерү өчен бу эчемлекнең 50-100 граммы да җитә, шуңа күрә зыян күрүчеләрнең күбесе ярдәм көтепҗиткерә алмыйча, шунда ук диярлек вафат булалар. Исерткеч эчемлек — ашказаны өчен бик көчле ярсыткыч, ул озакка сузыла торган косуны китереп чыгарырга сәләтле.

Әгәр ашказаны-эчәк трактында төрле авырулар аркасында проблемалар бар икән, алкоголь белән агулану аларны эчке кан китүгә кадәр катлауландырачак, бу хирургия тыкшынуыннан башка узмаячак, гомер өчен чын куркыныч тудырачак. Саклану рефлексларын бастыру һәм регуляция системаларындагы бозулар аркасында, контроль югала, бу косу массаларына сулыш юлларына эләгергә мөмкинлек бирергә мөмкин. Сыйфатсыз алкоголь продукциясе (суррогат) сәламәтлеккә тагын да зуррак зыян китерә һәм үлем сәбәбе булырга мөмкин. Шуңа бәйле рәвештә шикле сыйфатлы алкоголь продукциясен, шул исәптән өй шартларында җитештерелгәнен, төнлә, шулай ук интернет-кибетләр аша сатып алынганын куллану куркыныч. Спиртлы эчемлекләрнең суррогатлары ике төркемгә бүленә: составында этил спирты булган алкогольне чын алмаштыручылар һәм ялганнары – составына ацетон, этиленгликоль яки метил спирты керә алган техник сыеклыклар.

Суррогат алкогольле эчемлекләрдә булган токсиннар җитди агуланулар китереп чыгара, баш мие күзәнәкләренә җимергеч йогынты ясый. Суррогат эчемлекләргә бәйлелек акрынлап, ләкин гадәти алкоголь белән чагыштырганда кыска вакыт эчендә үсә. Кеше үз-үзен тотышы өстеннән контроль югалта башлый, кулланыла торган спиртлы эчемлекләрнең дозасын даими арттыра. Суррогатлар кулланучы затларның хәтере начарлана, игътибар тарала, шәхеснең гомуми деградациясе тиз башлана, кире кайтарылмас психик үзгәрешләр үсә.

Суррогат алкоголизмның иң киң таралган варианты булып самогонлы алкоголизм тора. Самогон-составында зәйтүн мае булган югары агулы продукт. Аларны югары концентрациядә куллану еш кына үзәк нерв системасын параличлауга һәм психозлар барлыкка килүгә китерә. Ялган алкогольле эчемлекләр зур куркыныч тудыра. Аларга эләккән агулы кушылмалар, бигрәк тә метил спирты - тәме, исе, тышкы кыяфәте буенча Этил (шәраб) спиртыннан аерылмый торган, төрле органнарның каты зарарлануына һәм үлемгә китерүче агулануга китерә торган спирт исе булган төссез янучан сыеклык булып тора. Метил спирты белән исерү сүлпәнлек, баш авырту, хәрәкәт координациясен югалту, авыр йокының тиз башлануын китереп чыгара. Йокыдан соң кеше күпмедер вакыт үзен яхшы хис итә ала, ләкин икенче тәүлек башына хәле аңын югалтуга кадәр кискен начарая. Медицина ярдәме булмаса, үлем сулыш үзәге параличыннан якынча өченче тәүлеккә килеп җитә. Метил спирты сукыраю өчен 6-7 миллилитр матдә күрүгә көчле йогынты ясый.